Kitap: Parfümün Dansı
Yazar: Tom Robbins
Yayınevi: Ayrıntı Yayınları
Sayfa:432



"Oyunculuk uçarılık değil, bilgeliktir" diyerek çılgınlık derecesinde "oyuncul" romanlar yazan Tom Robbins, bu romanda hayatımızı var eden en temel kavramlar hakkında düşünmeye ve insanın doğayla ilişkisinin kopma sürecinin anlatıldığı düşsel/tarihsel bir yolculuğa çağırıyor bizi. Batı'dan Doğu'ya, oradan da Yeni Dünya'ya uzanan, ölümsüzlüğü kovalayan ve yüzyıllar süren bir yolculuktur bu. Batı, acı çekmeyi seven, mantığa, bireyciliğe ve üretime tapınanların diyarıdır. Doğu, aşka, boş zamana, münzeviliğe, bilinmezliğe hayatında yer veren insanların yaşadığı su ve parfüm diyarıdır. Yeni Dünya'da ise sadece "başarı" ve hırs vardır.


Yolculuğun en ilginç kişisi ise keçi ayaklı, zevk ve bereket tanrısı Pan'dır. Pan, insanların duyguları ile düşünceleri arasına duvar çekmeleri; yaşamak yerine, cennete kabul edilmek ve doğayı tahakküm altına almak için çalışmaları; dans, müzik ve aşkla ilgilenmek yerine, doğru ve yanlışla uğraşan Aristo, İsa ve Descartes'a inanmaları ile gücünü yitiren bir tanrıdır. Aynı zamanda Bay Mantıksız, Bay İçgüdü, Bay Hayvani Sır, Bay Çingene, Bay Koku, Bay Aydedeye Havlayan, Bay Şaşırtıp Kaçan, Bay Mastürbasyon, Bay İnatçı Güç, Bay Küstahlık, Bay Doğa En İyisini Bilir...dir. Pan'ın en yakın arkadaşları ise, "insanın kalbiyle yaşamasını" savunan kendi kendinin kralı Alobar ve Kama-Sutra'yı bütün incelikleriyle bilen koku bilgesi Kudra'dır.


Bugün Pan'ın, Alobar'ın ve Kudra'nın izleyicileri günahlarından pişman olmayan günahkârlar, inançsızlar, şehvetli kadınlar, müzisyenler, âşıklar, asiler, şairler ve delilerdir. Bu kitapta hayatlarını bir "deney" olarak yaşayanlar anlatılmaz. Onların okumalarına da gerek yoktur!..



KİTAP YORUMU

Öncelikle bana bu kitabı okumam için veren Filiz ve Kerem Al çiftine teşekkür etmeliyim. Kesinlikle dikkatimi çekecek kitaplar vermekte çok başarılılar.


Kitabın tanıtımını okuyunca bu kesinlikle benim bildiğim Pan olamaz dedim. Mitolojiye ilgisi olan ben için Pan okumaya değer ve sevilecek bir tanrı. üstelik tanıtım onu okumam için çağırıyordu. Özellikle o son cümleler... Bu kitapta hayatlarını bir "deney" olarak yaşayanlar anlatılmaz. Onların okumalarına da gerek yoktur!.. bu cümle kesinlikle son noktaydı! Kesinlikle farklı kurgu ve tarz okumak isteyenler için Tom Robbins ilham verici, çılgınlık seviyesinde ve kesinlikle pejmürde romanlar yazıyor.


Kitabın girişini okuyunca bir an duraksadım. Pancar'ı anlatıyordu. Neden Pancar dedim? O kadar meyve varken neden o? Kitabı okurken aslında pancarın çok önemli olduğunu, Pan'ın o keçimsi kokusunu bastıracak parfümün en temel noktasının pancar poleni olduğunu okuduğunuzda bir kahkaha atın. Bu kitap kahkaha atmayı hak ediyor. Tabii sadece Pan değil, eskiden kral olan Alobar'ın memleketinin en meşhur yemeği de pancar. Ve günümüz de mükemmel parfüm yapmaya çalışan birkaç kişinin kapısına bırakılan pancarlarda cabası. Her yerde pancar var ve pancar artık sizin için de önemli olacak gibi.


Kral Alobar'ın ülkesinde bir kral yaşlanma belirtileri gösterdiğinde, en gözde karısı tarafından zehirli yumurta yemeyi kabul eder ve hayatına kurallar ve adetler gereği son vermeyi kabul eder. Yalnız Alobar kuralların ve ölümün onu yöneltmesini istemez, ölecekse eğer sadece beyaz bir saç kılı yüzünden olmasını istemez ve ölümden kaçmaya karar verir. En sevdiği karısı güzel ve zeki Wren ile plan yaparlar. Herkes onun öldüğünü sanırken, Wren onun mezardan çıkmasına yardım eder ve Alobar artık özgür ve herkes tarafından ölü bilinen bir kraldır. Tabi gecenin bir yarısında saraydan kovulan genç karısı Flor ile yollarına devam ederler. Çok uzun bir yolculuk onları beklerken çocukları olur. Ülkenin birinde Fasulye Kralı olan Alobar yine hayatta kalmak için yola çıkar. Bir sürü macera yaşar ve bu sefer tek başına yol alır. Bu sefer ölümsüzlüğü aramaya başlar.
Pan ise yayılan Hristiyanlık yüzünden gittikçe gücünü kaybetmeye başlar. Zevk ve bereket tanrısı Pan, tıpkı diğer tanrıların da olduğu gibi insanlar onu inandıkça var olmaktadır ama ne yazık ki başka bir inanış onun yok olmasına sebep olacaktır.

Alobar ve Pan karşılaştıktan sonra arkadaş olmaya başlarlar ama Alobar'ın ölümsüzlük arayışı bitmez. Genç bir kızken Kudra ile tanışır ve ona ölümsüzlüğü aradığını söyler. Kudra'yı arkasında bırakırken yıllar sonra tekrar karşılaşacaklarını ve ölümsüzlükte birbirlerine eş olacaklarını asla bilemez.


Ben daha fazla ayrıntı vermeden bitirelim. Alobar'ın bin yıllık süren yaşamı, Kudra'nın yaşlanmayı başlatıp tekrar durdurması, maddesel olarak çözülüp dünyalar arasında kalması. Pan'a yardım etmeye çalışmaları onun kokusu için parfüm bulmaya çalışmaları ile mükemmel bir pejmürde hikaye. Ölümsüzlüğün inanç, dans arınma ve daha birkaç detayı ile elde eden iki çift ve onların yüzyıllar süren hayatlarını konu olan hikaye. Ve kesinlikle Pan! Yaramaz Tanrı! Bu pejmurde hikayeyi keyifle okuyun.